De zaak in het kort
De rechtbank Rotterdam behandelt een zaak waarin een verzoek om handhaving is afgewezen met betrekking tot drie vensteropeningen in een zijgevel. Deze vensters zijn zonder omgevingsvergunning aangebracht. De Vereniging van Eigenaren (VVE) wordt beschouwd als overtreder van het verbod om een zonder omgevingsvergunning gebouwd bouwwerk in stand te laten. De huidige eigenaren zijn echter vóór de inwerkingtreding van dit verbod eigenaar geworden en waren zich niet bewust van de overtreding bij de aankoop. Hierdoor kan er geen handhaving plaatsvinden tegen de VVE voor deze overtreding. Hoewel een last onder dwangsom niet mogelijk is, kan een last onder bestuursdwang wel worden overwogen. De rechtbank biedt het college de kans om het gebrekkige besluit te herstellen.
Het verloop van het proces en de feiten
Op 6 september 2021 verzocht de eiseres, eigenaar van een woning in Zierikzee, het college om handhavend op te treden tegen de VVE. Volgens haar waren er zonder omgevingsvergunning ramen in de noordelijke zijgevel van een pand in Schiedam aangebracht, wat haar privacy zou schenden. Het college wees het verzoek af in een besluit van 24 januari 2022 en wijzigde dit besluit later met een aanvullende motivering. Eiseres maakte bezwaar tegen de afwijzing en het niet tijdig beslissen op haar bezwaar. Uiteindelijk besloot het college op 19 juni 2023 het handhavingsverzoek af te wijzen, wat leidde tot het beroep van de eiseres tegen dit besluit.
Tijdens de zitting op 13 oktober 2025 werden de betrokken partijen gehoord. De zaak kreeg een extra dimensie door de inwerkingtreding van de Omgevingswet op 1 januari 2024, maar omdat het verzoek om handhaving vóór die datum was ingediend, bleef de oude wetgeving van toepassing.
Eiseres stelde dat de vensteropeningen zonder de benodigde vergunningen waren gerealiseerd en dat de oorspronkelijke toestand hersteld moest worden. Het college vond echter dat de huidige eigenaren niet verantwoordelijk konden worden gehouden voor het zonder vergunning aanbrengen van de ramen, aangezien zij de eigendommen voor 1990 hadden verworven en de ramen toen al aanwezig waren. Het verbod om een zonder vergunning gebouwd bouwwerk in stand te laten, was pas in 2007 van kracht geworden, en het college achtte handhaving in strijd met de rechtszekerheid.
De beslissing van de rechtbank
De rechtbank oordeelde dat het college te laat op het bezwaar van de eiseres had beslist, waardoor de eiseres recht had op een dwangsom. Bovendien vond de rechtbank dat de motivering van het college voor de afwijzing van het handhavingsverzoek onvoldoende was. Er was niet aangetoond dat handhaving onevenredig zou zijn of dat er concreet zicht op legalisatie bestond. Het college kreeg de mogelijkheid om het besluit te herstellen door een aanvullende motivering te geven of een nieuw besluit te nemen.
De rechtbank benadrukte dat een bestuursorgaan in principe verplicht is handhavend op te treden bij een overtreding van wettelijk voorschrift, tenzij er sprake is van bijzondere omstandigheden. In dit geval moest het college duidelijk maken waarom van handhaving zou moeten worden afgezien, bijvoorbeeld door te bewijzen dat legalisatie mogelijk is of dat handhaving disproportioneel zou zijn.
De rechtbank besloot om iedere verdere beslissing aan te houden totdat het college het gebrek in het besluit had hersteld. Het college moest binnen twee weken aangeven of het gebruik zou maken van de gelegenheid tot herstel en kreeg twaalf weken de tijd om het gebrek daadwerkelijk te herstellen. De rechtbank hield ook de beslissing over proceskosten en het verzoek om schadevergoeding aan tot de einduitspraak.
De rechtbank wees erop dat bij een nieuwe behandeling van de zaak de discussie beperkt zou blijven tot de reeds besproken beroepsgronden, om in strijd met de goede procesorde te voorkomen dat nieuwe geschilpunten worden ingebracht.
Lees de originele uitspraak hier.
Disclaimer: Deze samenvatting is automatisch gegenereerd en kan daardoor fouten bevatten.
Raadpleeg altijd de originele uitspraak.
